Διαδικασία της Μπολόνια, μεταπτυχιακές σπουδές και επαγγελματικά δικαιώματα

ΡΕΠΟΡΤΑΖ ESOS

Προβληματισμοί που έχουν εκφραστεί σχετικά με την αναγνώριση των διπλωμάτων 5ετών σπουδών ως Μάστερ (http://www.esos.gr/arthra/37648/i-anagnorisi-ptyhion-pentaeton-spoydon-o...) υποδεικνύουν ότι θα ήταν σκόπιμο να αποσαφηνιστεί ο συσχετισμός της διακήρυξης της Μπολόνια με τις δυνατότητες παρακολούθησης μεταπτυχιακών σπουδών και τα επαγγελματικά δικαιώματα των Ελλήνων και Ελληνίδων αποφοίτων σε άλλα Ευρωπαϊκά κράτη.

Η διακήρυξη της Μπολόνια είναι μία εκούσια δέσμευση κάθε υπογράφουσας χώρας να μεταρρυθμίσει το εκπαιδευτικό της σύστημα, η οποία, όπως αναφέρεται ξεκάθαρα, δεν επιβάλλεται στις εθνικές κυβερνήσεις ή τα πανεπιστήμια.
Η αναγνώριση ενός πτυχίου για ακαδημαϊκούς σκοπούς σε άλλη χώρα της ΕΕ (δηλαδή κυρίως για την απόκτηση μεταπτυχιακού ή διδακτορικού τίτλου σπουδών) είναι πρώτιστα θέμα του πανεπιστημίου της άλλης χώρας.
Πολλοί Έλληνες κάτοχοι 5ετών διπλωμάτων έχουν γίνει στο παρελθόν, και γίνονται και σήμερα, δεκτοί για διδακτορικές σπουδές σε συναφές πεδίο σε χώρες όπως η Αγγλία, εφόσον ο βαθμός του διπλώματος τους είναι επαρκής.
Τα επίπεδα σπουδών των διπλωμάτων και πτυχίων κάθε χώρας είναι γνωστά στις υπόλοιπες. Ενδεικτικά, η καλά ενημερωμένη ιστοσελίδα του Ολλανδικού NUFFIC, αντιστοίχου του ΔΟΑΤΑΠ, υποδεικνύει ξεκάθαρα ότι 5ετή διπλώματα πρώτου κύκλου σπουδών της Ελλάδας και άλλων κρατών είναι επιπέδου που επιτρέπει απευθείας ένταξη σε διδακτορικές σπουδές.
Βέβαια το ίδιο επιτρέπει και η κατοχή πρώτου πτυχίου και μεταπτυχιακού.
Η αναγνώριση ενός πτυχίου για επαγγελματικούς σκοπούς σε άλλη χώρα της ΕΕ είναι εντελώς ξεχωριστό θέμα.
Η οδηγία 2005/36/ΕΚ (Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, 30/9/2005) αναφέρει ρητά ότι προσφέρει εγγύηση προς τα πρόσωπα που έχουν αποκτήσει τα επαγγελματικά προσόντα τους σε ένα κράτος μέλος, όσον αφορά την ανάληψη και άσκηση του ίδιου επαγγέλματος σε άλλο κράτος μέλος με τα ίδια δικαιώματα που έχουν οι υπήκοοι του.
Η οδηγία ισχύει για κάθε επάγγελμα κατοχυρωμένο στο κράτος υποδοχής που είναι το ίδιο με το επάγγελμα για το οποίο διαθέτει ο ενδιαφερόμενος πλήρη προσόντα στο κράτος μέλος καταγωγής του.
Συνεπώς όταν ένα κράτος προσφέρει 5ετή προγράμματα που το ίδιο τα αναγνωρίζει ως Μάστερ (Γερμανία, Ιταλία, Βουλγαρία, κοκ), ακόμη και αν έρχεται σε πιθανή «ρήξη» με τους κύκλους σπουδών της Μπολόνια, οι δυνατότητες για περαιτέρω σπουδές ή τα δικαιώματα εξάσκησης επαγγέλματος σε άλλα κράτη δεν επηρεάζονται.
Απλώς σήμερα τα πτυχία αποφοίτων 5ετών προγραμμάτων στην Ελλάδα εμφανίζονται ως οικειοθελώς υποβαθμισμένα, καθώς δεν αναγνωρίζονται από την ίδια τη χώρα προέλευσής τους ως αντίστοιχα με παρόμοια 5ετή ή ακόμα και 4ετή Μάστερ άλλων κρατών.
Μιχάλης Γιαννεσκής Επίτιμος καθηγητής του University College London και ομότιμος καθηγητής του King’s College London, και πρώην μέλος του Κυπριακού Συμβουλίου Αναγνώρισης Τίτλων Σπουδών (αντιστοίχου του ΔΟΑΤΑΠ).